Huisarts Odijk: ‘Praat over je laatste levensfase voordat je te ziek bent’

ODIJK De huisartsenpraktijk in Odijk werkt samen met Stichting Bezinningshuis aan bewustwording onder 70-plussers over het thema palliatieve zorg. Er werden al twee bijeenkomsten gehouden in het Dorpshuis. Omdat er nog meer animo bleek te zijn, wordt er op 30 juni een derde bijeenkomst gehouden.  

door Agnes Corbeij 

Robin Zuidam werkt bij stichting Het Bezinningshuis en begeleidt mensen in hun laatste levensfase. Vanuit de stichting organiseert hij diverse bijeenkomsten voor ouderen in de regio. ,,Dit doe ik samen met het netwerk palliatieve zorg Zuidoost-Utrecht, maar het is een landelijk project, een onderzoek vanuit het UMC Amsterdam.” Het UMC Amsterdam wil graag weten hoe de drempel naar het gesprek over palliatieve zorg verlaagd kan worden. Zuidam: ,,Veel mensen denken pas als ze al erg ziek of oud zijn aan palliatieve zorg. Dan pas gaan ze nadenken over hun wensen en uitzoeken wat er eigenlijk allemaal kan. Dat is veel te laat.”

EUTHANASIE In Odijk is de huisartsenpraktijk aangesloten. Erica van Maanen is blij met de aandacht voor de palliatieve zorg. ,,Patiënten komen soms wel met vragen over euthanasie. Een veelgestelde vraag is hoe wij daar als huisarts tegenover staan. Met die vraag zijn mensen soms juist te vroeg. Vragen over palliatieve zorg komen veel minder en zoals gezegd, vaak te laat. Wij zouden graag hebben dat mensen eerder nadenken over wat ze wel en niet willen. Ook met die vragen kunnen ze bij ons terecht.”

Ruud Smit was een van de aanwezigen tijdens de bijeenkomst in april. Hij is zeer positief over de informatie die daar verstrekt werd. ,,Wij, ik en mijn vrouw, hebben het op zich goed geregeld en alles op papier staan, maar mijn schoonzus uit Den Dolder was naar zo’n bijeenkomst geweest en raadde het aan. Ik ben blij dat we geweest zijn, want er zijn veel instanties die behulpzaam kunnen zijn in de periode voor het overlijden zelf, die we nog niet kenden.”

TABOE Een van de problemen is volgens Smit dat de laatste levensfase soms een taboe-onderwerp is. ,,Er is veel angst om hierover te praten. Oudere mensen vaak moeite hebben het gesprek met hun kinderen aan te gaan en soms gaan zelfs kinderen dit onderwerp uit de weg. Dat is zonde. Het is spijtig voor de mensen die niet de moeite nemen naar zo’n bijeenkomst te komen, want het is echt heel verhelderend.” 

Zuidam heeft gemerkt dat het thema de laatste jaren door de coronapandemie wel meer aandacht heeft gekregen. ,,De IC-opname is natuurlijk uitgebreid in het nieuws geweest. Wil je dat nog als je al oud of ziek bent? Hoe kom je eruit? Dat is een van de vele vragen waar je over na kunt denken. Maar ook kun je een keer gaan kijken bij een hospice, om te zien hoe dat eruit ziet en of het beeld dat je ervan hebt wel klopt.” 

PANIEK Als de vraag te laat gesteld wordt, kan er paniek ontstaan. Van Maanen: ,,Soms is iemand al te ziek om zelf te gaan kijken bij een hospice te gaan. Dat kan voorkomen worden door op tijd te oriënteren.” Ook de inzet van een geestelijk verzorger kan erg helpend zijn in de laatste levensfase. Zuidam: ,,Soms wil de patiënt zijn naaste niet belasten met zijn eigen angsten voor de dood. Dan kan een gesprek met een humanist of theoloog erg helpen.” 

Ook de mantelzorger kan op tijd voorzorgsmaatregelen nemen. Zuidam: ,,Vaak willen naasten tot de laatste snik voor hun vader, moeder, man of vrouw zorgen. Ze willen het volhouden voor hun partner. Dat is vaak veel beter vol te houden als er op tijd hulp bij komt, zoals een vrijwilliger die een uurtje aan het bed wil zitten terwijl de man of vrouw van de patiënt even een boodschap doet.”  

DORPSHUIS De bijeenkomst vindt plaats op donderdag 30 juni in het Dorpshuis in Odijk, van 10.30 tot 12.30 uur. Ook Steunpunt Mantelzorg, Hospice Kromme Rijnstreek, het Maatschappelijk Werk en Proxima Terminale Zorg leveren een bijdrage aan het programma. Geïnteresseerden kunnen zich aanmelden bij Robin Zuidam via 085-0043088. Mocht deze datum niet uitkomen, in Wijk bij Duurstede wordt eenzelfde bijeenkomst gehouden in het Ewoud & Elisabeth Gasthuis op 5 juli.